Hər birimiz uzun və sağlam yaşamaq istəyirik. Bunun üçün müxtəlif araşdırmalar edir, sağlıqlı qidalanmağa çalışsaq da, bəzən bu mümkün olmur. Lakin yenə də həkimlərin uzun və sağlam ömür yaşamaqla bağlı verdiyi tövsiyyələrə əməl etməkdə fayda var.
Ömrünü sağlam və uzun ömür yaşamağın sirləri bağlı araşdırmalara həsr etmiş 100 yaşlı həkim Con Şarenberq uzun ömür yaşamaq üçün lazım olan əsas məqamları toplayıb.
Bunlar sadəcə nəzəriyyə deyil - bu prinsiplər, bir çox insanın xroniki xəstəliklərdən uzaq durmasına və yaşlılığa qədər aktiv qalmasına kömək edən sübut olunmuş həyat tərzi vərdişləridir.
Qaynarinfo Con Şerenberqin sağlam qalmağa kömək edə biləcək bu həyat dəyişdirən formullarını təqdim edir:
Siqaretdən uzaq durun
Siqaret çəkmək ağciyər xərçəngi, ürək xəstəlikləri və erkən qocalma da daxil olmaqla bir çox sağlamlıq problemləri ilə əlaqələndirilir. Həkim qeyd edir ki, siqaretdən uzaq duran insanlar daha uzun yaşayır və demans, infarkt kimi xəstəliklərə tutulma riski əhəmiyyətli dərəcədə azalır. Sadə dillə desək, tütündən uzaq durmaq uzunömürlülük üçün verilə biləcək ən yaxşı qərarlardan biridir.
Alkoqoldan tam imtina edin
Alkoqol istifadəsi uzun müddətdir müzakirə olunur, lakin yeni tədqiqatlar göstərir ki, az miqdarda belə qəbul edilməsi sağlamlıq risklərini artırır. Ən son araşdırmalar "təhlükəsiz" alkoqol səviyyəsinin olmadığını ortaya qoyub. Hətta çox az içmək belə xərçəng, qaraciyər və ürək-damar problemləri riskini artırır. Daha yaxşı sağlamlıq və uzun ömür üçün doktor alkoqolu tamamilə kəsməyi şiddətlə tövsiyə edir.
Hər gün fiziki aktivlik
Hərəkətsiz həyat tərzi erkən ölüm üçün ən böyük risk faktorlarından biridir. Müntəzəm fiziki fəaliyyət ürək sağlamlığını qorumağa, əzələləri gücləndirməyə və psixoloji rifahı yaxşılaşdırmağa kömək edir. Həkim 40–70 yaş aralığının aktiv qalmaq üçün ən vacib dövr olduğunu bildirir. Yürüş, üzgüçülük və güc məşqləri formada qalmaq və ömrə illər qatmaq üçün əla üsullardır.
Hər zaman çəkinizi qoruyun
Piylənmə diabet, ürək xəstəliyi və xərçəng də daxil olmaqla demək olar ki, bütün ciddi xəstəliklərin riskini artırır. Lakin doktor qeyd edir ki, artıq çəkili insanlar da müntəzəm məşq ilə sağlamlıqlarını əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşdıra bilərlər. Yemək asılılığının da narkotik və digər maddə asılılıqları kimi ciddiyə alınmalı olduğunu vurğulayır. Həddindən artıq yeməyin əsas səbəblərini tapmaq və qidalanmanı şüurlu şəkildə dəyişdirmək sağlamlıq və uzunömürlülük üçün vacibdir.
Şəkəri azaldın
Artıq şəkər istehlakı piylənmə, diabet və ürək infarktı ilə əlaqələndirilir. Bir çox insan bilmədən gündəlik olaraq işləmiş qidalar, şirin içkilər və desertlər vasitəsilə çoxlu miqdarda şəkər qəbul edir. Doktor, hər gecə çoxlu dondurma yeyən bir xəstənin xolesterin və trigliserid səviyyəsinin yüksəlməsini nümunə kimi göstərir. Şəkəri azaltmaq daha sağlam ürək, sabit enerji və ümumi sağlamlıq üçün vacibdir.
Ət istehlakını azaldın
Xüsusilə doymuş yağla zəngin heyvani mənşəli qidalar ürək-damar xəstəlikləri riskini artıra bilər. Sağlamlıq təşkilatları bitki əsaslı qidalanmaya üstünlük verilməsini tövsiyə edir. Amerikan Ürək Assosiasiyası doymuş yağ qəbulunu azaltmaq və bitki əsaslı pəhrizi dəstəkləmək üçün çağırış edir. Həkim bitki əsaslı və ya vegetarian qidalanmanın uzunömürlülüyü dəstəklədiyini və xəstəlik riskini azaltdığını bildirir.
Sağlam həyat tərzinə fokuslanın
Doktor bildirir ki, infarkt, insult və diabet kimi bir çox xroniki xəstəliklər həyat tərzinin dəyişdirilməsi ilə qarşısı alına bilər. Tədqiqatlar göstərir ki, həyat tərzində dəyişikliklər etməklə dərman istifadə etmədən belə xəstəlik riskini azalda bilər. Dünya Səhiyyə Təşkilatı və Avropa Kardiologiya Cəmiyyəti bu nəticələri dəstəkləyir. Bir çox insan hələ xəstəlik diaqnozu qoyulmadan dəyişikliyə başlamaq istəmir, lakin bugünkü proaktiv addımlar sabah böyük problemlərin qarşısını ala bilər.